สธ.เร่งบรรจุยารักษาโรคจิตเภท และโรคซึมเศร้า เข้าบัญชียาหลักแห่งชาติ

สธ.เร่งบรรจุยารักษาโรคจิตเภท และโรคซึมเศร้า เข้าบัญชียาหลักแห่งชาติ โดยตั้งงบซื้อปีละ 50 ล้านบาท

กระทรวงสาธารณสุข เร่งบรรจุยา เซอร์ทราไลน์ (Sertraline) ที่ใช้รักษาโรคซึมเศร้า (Depressive Disorder) และยา ริสเพอริโดน (Risperidone) ที่ใช้รักษาโรคจิตเภท (Schizophrenia) มีความปลอดภัยสูง เข้าไปอยู่ในบัญชียาหลักแห่งชาติ กระจายให้ทุกโรงพยาบาลใช้รักษาผู้ป่วยทุกคน ให้สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ จัดงบซื้อยาปีละ 50 ล้านบาทในปี 2553 อนาคตจะพัฒนาระบบให้ผู้ป่วยจิตเวชสามารถรับบริการที่โรงพยาบาลชุมชนใกล้บ้านได้ด้วย

12 ตุลาคม 2552 ที่ กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข นายวิทยา แก้วภราดัย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข ได้มอบหมายให้อธิบดีกรมสุขภาพจิต เชิญ

• สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา
• สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ
• องค์การเภสัชกรรม
• ราชวิทยาลัยจิตแพทย์แห่งประเทศไทย
• สมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศ
• สำนักงานประกันสังคม
• สมาคมเพื่อผู้บกพร่องทางจิต

เพื่อหารือแนวทางการขับเคลื่อนระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวช และส่งเสริมการเข้าถึงยาจิตเวชที่จำเป็น รวมทั้งติดตามปัญหาอุปสรรคในการดำเนินงาน

นายวิทยากล่าวว่า ตามที่สมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศไทย ราชวิทยาลัยจิตแพทย์แห่งประเทศไทย ให้เสนอให้กระทรวงสาธารณสุข เพิ่มมาตรฐานการดูแลผู้ป่วยจิตเวช 2 โรคคือ โรคจิตและโรคซึมเศร้า โดยให้สามารถเข้าถึงยาที่จำเป็นและมีคุณภาพได้ รวมทั้งสมาคมเพื่อผู้บกพร่องทางจิต และเครือข่ายผู้ดูแลและผู้ป่วยจิตเวช ได้เสนอว่าควรมียาที่มีคุณภาพมาตรฐานสำหรับโรคจิต อย่างน้อย 1 ตัวและโรคซึมเศร้าอย่างน้อย 1 ตัวนั้น

กระทรวงสาธารณสุขได้ตั้ง คณะกรรมการติดตามระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชประกอบด้วย สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ กรมสุขภาพจิต ราชวิทยาลัยจิตแพทย์แห่งประเทศไทย สมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศ และสมาคมเพื่อผู้บกพร่องทางจิต ซึ่งที่ประชุมมีมติที่จะผลักดันยา เซอร์ทราไลน์ (Sertraline) รักษาโรคซึมเศร้า (Depressive Disorder) และยาริสเพอริโดน (Risperidone) รักษาโรคจิตเภท (Schizophrenia) ซึ่งมีคุณภาพดี ความปลอดภัยสูง เข้าไปอยู่ในบัญชียาหลักแห่งชาติ

ขณะนี้ได้แต่งตั้งคณะอนุกรรมการพัฒนาบัญชียาหลักแห่งชาติ เพื่ออนุมัติบรรจุยาเข้าไปในบัญชียาหลักแล้ว ใช้รักษาผู้ป่วยระบบเดียวกันทั่วประเทศ โดยในปี 2553 นี้ สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ได้จัดสรรงบประมาณเพิ่มอีก 50 ล้านบาท เพื่อจัดซื้อยาให้กรมสุขภาพจิต กระจายยาให้โรงพยาบาลต่างๆ เพื่อรักษา ผู้ป่วย มั่นใจว่าจะทำให้ผู้ป่วยโรคจิตเภทและโรคซึมเศร้าทุกคน ได้เข้าถึงการรักษา รวมทั้งยาที่มีคุณภาพแน่นอน

ด้านนายแพทย์ชาตรี บานชื่น อธิบดีกรมสุขภาพจิต กล่าวว่า ข้อมูลจากกรมสุขภาพจิตปี 2551 ประเทศไทย มีผู้ป่วยจิตเวชที่มีอาการเริ่มต้นถึงรุนแรง ทั้งหมดร้อยละ 20 หรือ 12 ล้านคน โดยเป็น

• โรคจิตเภทรุนแรงประมาณ 3-6 แสนคน
• โรคซึมเศร้า ประมาณ 6 แสน-1.2 ล้านคน
• โรคอารมณ์แปรปรวนประมาณ 2 .4 แสนคน

ซึ่งในจำนวนนี้เข้าถึงบริการสุขภาพเพียงร้อยละ 4 หรือ 4.8 แสนคนเท่านั้น

นายแพทย์ชาตรี กล่าวต่อว่า สำหรับยาเซอร์ทราไลน์และยาริสเพอริโดน เป็นยาที่หมดสิทธิบัตรแล้ว ประเทศไทยสามารถซื้อวัตถุดิบมาผลิตเองได้โดยไม่ต้องประกาศทำซีแอล จะทำให้ราคายาถูกลงกว่าเดิมมาก ยาทั้ง 2 ตัวมีความปลอดภัยสูง ผลข้างเคียงน้อยมาก

ยาเซอร์ทราไลน์

เป็นยาใช้สำหรับรักษาผู้ป่วยโรคซึมเศร้า รักษาอาการคลุ้มคลั่ง (Mania) รักษาโรคย้ำคิดย้ำทำ (Obsessive – Compulsive Disorder) รักษาอาการอารมณ์แปรปรวน 2 ขั้วที่เรียกว่า ไบโพลาร์ (Bipolar Disorder) และรักษาพฤติกรรมก้าวร้าว มีผลข้างเคียงน้อย ที่ผ่านมามีผู้ป่วยเข้าถึงยาชนิดนี้เพียง 4.8 หมื่นคน หรือร้อยละ 4 จากจำนวนผู้ป่วยทั้งสิ้น 1.2 ล้านคน เนื่องจากยาต้นตำรับ ราคาเม็ดละ 37 บาท ผู้ป่วยจะมีค่าใช้จ่ายคนละ 13,505 บาทต่อปี

ยาริสเพอริโดน

เป็นยารักษาผู้ป่วยโรคจิตเภท รักษาได้ผลดี มีผลข้างเคียงน้อย ประเทศไทยผู้ป่วยที่เข้าถึงยาตัวนี้มีน้อยมากไม่ถึงร้อยละ 5 จากผู้ป่วยที่มีกว่า 6 แสนคน ยาต้นตำรับราคาเม็ดละ 58 บาท ต้องกินวันละ 2 เม็ด ดังนั้นผู้ป่วย 1 คน จะมีค่ายาปีละ 42,340 บาท โดยหากไทยสามารถผลิตยาทั้ง 2 ตัวนี้ได้เอง จะทำให้ราคายาถูกลง จะทำให้ผู้ป่วยเข้าถึงยา ทำให้ผลการรักษาดีขึ้นกว่าที่ผ่านมา

ทั้งนี้ ที่ผ่านมาการเข้าถึงบริการของผู้ป่วยจิตเวช มีข้อจำกัดหลายประการ ทั้งในด้านการเดินทางไปโรงพยาบาลของผู้ป่วย เนื่องจากโรงพยาบาลจิตเวชและคลินิกจิตเวชมีไม่ครอบคลุมทุกพื้นที่ ส่วนสถานบริการใกล้บ้านก็ไม่มียา และการถึงยายังได้น้อยเนื่องจากยามีราคาแพง และผู้ป่วยจิตเวชส่วนใหญ่มีฐานะยากจน ขณะนี้กรมสุขภาพจิต ได้ร่วมกับราชวิทยาลัยจิตแพทย์แห่งประเทศไทย พัฒนาระบบการส่งต่อเพื่อให้ผู้ป่วยจิตเวชรักษาใกล้บ้าน ลดภาระค่าใช้จ่ายเดินทาง โดยส่งเสริมให้แพทย์โรงพยาบาลชุมชน สามารถตรวจวินิจฉัยผู้ป่วยและสั่งยาใช้ยาได้ภายในโรงพยาบาล จะทำให้ผู้ป่วยได้รับความสะดวกมากขึ้น มั่นใจว่าระบบนี้จะสามารถลดอาการกำเริบและต้องเข้าโรงพยาบาลจากปัญหาขาดยาได้

ที่มา: กระทรวงสาธารณสุข